Ekologie tańca – gleba, chwasty i śmieci | Jill Sifah Sigman
28 kwietnia, 09:45 - 16:00
Seminarium ogólnouczelniane „Ekologie tańca – gleba, chwasty i śmieci” z udziałem artystki i badaczki wizytującej Jill Sifah Sigman
28 kwietnia 2026, Galeria Biblioteki Uniwersytetu Gdańskiego
Język: angielski
More-Than-Human Studies Lab i Pracownia Badawcza Between.Pomiędzy zapraszają na teoretyczno-praktyczne seminarium „Ekologie tańca – gleba, chwasty i śmieci” z udziałem artystki i badaczki wizytującej Jill Sifah Sigman. W ramach drugiego seminarium w cyklu „Ekologie tańca” Jill Sifah Sigman poprowadzi wykład zatytułowany „Refuse is What We Refuse: somatic entanglements and multispecies solidarity with the things we discard”, poświęcony somatycznym i ekologicznym relacjom człowieka ze światem odpadów oraz praktykom artystycznym, które przekształcają materię odrzuconą w przestrzeń troski, refleksji i współ-istnienia. Sigman zaprezentuje przykłady swoich działań z pogranicza choreografii, ekologii i aktywizmu, w tym tworzenie struktur z odpadów, performatywne praktyki z ziemią i roślinami uznawanymi za „chwasty”, oraz strategie ucieleśnionej solidarności międzygatunkowej.
Po wykładzie odbędzie się warsztat praktyczny zatytułowany „Soil As Story — a workshop for listening to land”. Warsztat będzie dotykał tematu gleby jako przestrzeni pamięci i opowieści — miejsca, w którym spotykają się narracje osobiste, ekologiczne, społeczne i kolonialne. Uczestnicy będą zaproszeni do somatycznego słuchania i poruszania się z ziemią, odkrywając jej bogactwo i potencjał regeneracyjny. Wspólne ćwiczenia ruchowe, improwizacja, pisanie i rozmowa stworzą okazję do praktycznego doświadczenia gleby jako żywego archiwum, które przechowuje zarówno ślady ludzkich historii, jak i ślady mikro- i makro-organicznego życia.
Cykl spotkań zatytułowany „Ekologie tańca” zainicjowany został przez Irenę Chawrilską (More-Than-Human Studies Lab – Centrum Zrównoważonego Rozwoju UG) i Katarzynę Pastuszak (Pracownia Badawcza Between.Pomiędzy – Zakład Badań nad Sztukami Scenicznymi, IAiA UG). W ramach cyklu przyglądamy się temu, w jaki sposób sztuki performatywne podejmują dyskurs posthumanistyczny i reagują na kryzys klimatyczny.
Seminarium „Ekologie tańca – gleba, chwasty i śmieci” odbywa się w ramach Festiwalu Between.Pomiędzy 2026.
Warsztat Jill Sifah Sigman stanowi część projektu badawczego „Sharing Crafts” koordynowanego przez dr Katarzynę Pastuszak w ramach działalności Pracowni Badawczej Between.Pomiędzy i Festiwalu Between.Pomiędzy 2026.
Zgłoszenia na warsztaty prosimy kierować na adres: katarzyna.pastuszak@ug.edu.pl
HARMONOGRAM SEMINARIUM
28 kwietnia 2026
9.45–10.45 – Wykład Jill Sifah Sigman – „Refuse is What We Refuse: somatic entanglements and multispecies solidarity with the things we discard” (Biblioteka Uniwersytetu Gdańskiego, Galeria)
11.00–14.00 – Warsztat Jill Sifah Sigman „Soil As Story — a workshop for listening to land” (Biblioteka Uniwersytetu Gdańskiego, Galeria)
14.00–15.00 – Przerwa obiadowa
15.00–16.00 – Podsumowanie warsztatów (Biblioteka Uniwersytetu Gdańskiego, Galeria)
WYKŁAD: „Refuse is What We Refuse: somatyczne splątania i międzygatunkowa solidarność z tym, co odrzucamy”
Queerowa artystka interdyscyplinarna, choreografka, aktywistka i zbieraczka, Jill Sifah Sigman „pozostaje w kłopocie” (za Donną Haraway), wchodząc w somatyczny dialog z tym, co odrzucamy — odpadami, glebą i roślinami uznawanymi za chwasty — i uznając je za swoich krewnych. Jej twórczość łączy taniec, sztuki wizualne, sprawiedliwość ekologiczną, praktyki ponownego zdziczenia (re-wilding) oraz filozofię, proponując nowe sposoby postrzegania odpadów i środowiska.
W swoim wystąpieniu Sigman podzieli się doświadczeniami z ponad dekady pracy artystycznej, w trakcie której tworzyła site-specific struktury z odpadów oraz inicjowała spotkania społecznościowe mające na celu ujawnienie i transformację naszych toksycznych splątań z plastikiem, syntetykami i zanieczyszczonymi materiałami. Opowie również o aktualnych projektach dotyczących międzygatunkowej solidarności z „chwastami” (Weed Heart) oraz o praktykach przyjmowania gleby jako queerowego, transkorporealnego współrozmówcy, który łączy nas ze światem mikroorganizmów i mikroplastiku (Go Between).
Obecnie Sigman tworzy wielkoformatowe zwoje, tańcząc z glebami znaczącymi ze względu na ich relacje z zagadnieniami klimatycznymi, kolonialnymi narracjami oraz historiami migracji. Jej performanse z glebą działają jako słuchanie ceremonialne, dokumentacja ekologiczna, kartografia i opowiadanie prawdy.
W trakcie wykładu artystka opowie o swoich narzędziach artystycznych, takich jak empiryzm somatyczny, rytuał i mikrospołeczność, za pomocą których ujawnia nasze zanurzenie w hybrydowych ekologiach, pobudza troskę, domaga się sprawiedliwości i inicjuje procesy uzdrawiania.
WARSZTAT: „Soil As Story — warsztat słuchania ziemi”
Prowadzenie: Jill Sifah Sigman
Co pamięta gleba? Gleba jest miejscem, w którym spotykają się liczne narracje — osobiste, kulturowe i pamięciowe; ekologiczne, związane z klimatem i sprawiedliwością środowiskową; polityczne, dotyczące migracji i przesiedleń; oraz kolonialne, opowiadające o własności, zasobach i eksploatacji. Jednocześnie gleba skrywa bogate życie makro- i mikroskopowe. W jej strukturze obecne są queerowe możliwości, a sama gleba stanowi antidotum na kolonialny sposób myślenia o nieustannym gromadzeniu — poprzez swoją obfitość, odporność i nieskończoną żywotność.
Ten warsztat opiera się na artystycznej praktyce Sigman polegającej na zbieraniu różnych rodzajów gleb i poruszaniu się z nimi jako formie słuchania i dokumentowania. Uczestnicy będą mieli okazję doświadczać wspólnie czasu na rozmowę, czucie, pisanie i ruch. Proste ćwiczenia ruchowe oraz improwizacyjne staną się podstawą pracy z ciałem, a następnie włączania do praktyki elementu gleby.
Nie jest wymagane wcześniejsze doświadczenie taneczne lub artystyczne. Prosimy o zgłaszanie ewentualnych potrzeb dostępności, aby można było o nich porozmawiać. Warsztat odbędzie się częściowo lub w całości na zewnątrz, w zależności od pogody. Zaleca się wygodny, swobodny strój i buty, które mogą się ubrudzić, ubiór warstwowy oraz zabranie wody.
JILL SIFAH SIGMAN – queerowa choreografka, performerka, artystka wizualna, edukatorka i aktywistka, której wielowymiarowa twórczość łączy taniec, sztuki wizualne, ekologię i filozofię. Postrzega choreografię holistycznie – jako przestrzeń współobecności ludzkiego ciała, istot nie-ludzkich (takich jak rośliny i gleba) oraz odrzuconych przedmiotów, w sposób, który inicjuje relacje troski i połączenia.
Jest autorką książki Ten Huts (Wesleyan University Press), poświęconej choreografowaniu struktur z odpadów w różnych częściach świata. W 1998 roku założyła jill sigman/thinkdance, aby poprzez ciało podejmować istotne kwestie społeczne. W 2016 roku powołała do życia projekt Body Politic – cykl warsztatów i laboratoriów realizowanych we współpracy z aktywistami działającymi na rzecz sprawiedliwości ekologicznej, migracyjnej i rasowej.
W 2022 roku zainicjowała Social Justice Movement Lab – przestrzeń dla artystów-aktywistów, w której ucieleśnienie stanowi centrum działań na rzecz zmiany społecznej.
Sigman była m.in. pierwszą Community Action Artist in Residence w Gibney Dance, Creative Campus Fellow na Wesleyan University, Distinguished Guest Artist w University of San Francisco (Performing Arts & Social Justice Program), Choreographic Fellow w Maggie Allesee National Center for Choreography, Artist in Residence w Movement Research, a także nominowaną do nagrody Bessies 2025. Urodziła się i wychowała na okupowanym terytorium Canarsee w Brooklynie, Nowy Jork (USA).